Wetenschap als stripavontuur

Onderzoeksverslagen van academici zijn niet zelden taaie, ingewikkelde kost. Dat van RUG-taalkundige Martijn Wieling niet. Hij maakte een strip over zijn onderzoek naar dialecten.
Door Thereza Langeler

Een wetenschappelijk artikel in stripvorm, da’s lekker makkelijk!

‘Nou ja, in de strip staat natuurlijk lang niet alles. We hebben eerst gewoon een echt wetenschappelijk artikel gepubliceerd. Maar we wilden onze resultaten ook graag op een leuke, toegankelijke manier presenteren, helemaal omdat we ons onderzoek met jongeren hadden gedaan. Dus ongeveer een jaar geleden zocht ik contact met een oud-collega van me, die een illustratiebedrijf heeft, en samen hebben we een strip gemaakt: Martin & Emma onderzoeken het Nederlandse dialectlandschap.’

Waar gaat het onderzoek over?

‘Het gaat over de manier waarop mensen hun tong en hun lippen bewegen bij het spreken van dialecten. We zijn naar twee scholen toegegaan, één in Ter Apel in Groningen en één in Ubbergen in Gelderland. Daar hebben de leerlingen plaatjes benoemd en woorden voorgelezen, in het Nederlands en in hun eigen dialect, terwijl wij met een speciaal apparaat de bewegingen van hun tong en lippen volgden. In het noorden blijken mensen hun tong veel verder achterin hun mond te houden dan in het zuiden.’

Hoe verwerk je dat tot een strip?

‘Dat was best lastig. Het begint met een basaal scenario. Dan bedenk je wat er gezegd moet worden. Enórme teksten had ik daar eerst voor. Dat kort je dan een keer in, en nog een keer, en nog een keer. Wat we vooral in de strip naar voren wilden brengen, is dat wetenschappelijk onderzoek best lang duurt, dat er jaren kunnen zitten tussen idee en publicatie. Als er iets over onderzoek in de media komt, gaat het vaak vooral over de resultaten, niet over het proces dat eraan vooraf gaat. Dat komt in de strip wel aan bod.’

Ga jij vanaf nu al je onderzoek presenteren als een avontuur van Martin & Emma?

‘We hebben de strip wel zo neergezet dat het zou kunnen. Maar ik weet niet of ik het in de toekomst weer zou doen. Ik heb er veel tijd in gestopt, en het kost bovendien een hoop geld. Deze strip kon ik laten maken dankzij een beurs van De Jonge Akademie. Maar ik vond het leuk om te doen en ik ben erg blij met het resultaat, dus wie weet.’

Martin & Emma onderzoeken het Nederlandse dialectlandschap is te downloaden op de website van Martijn Wieling.

06 December 2017