advertentie

 

‘Scherp Opiumwet aan’

Burgemeesters mogen woningen sluiten als er illegale drugshandel plaatsvindt. Maar ze interpreteren die bevoegdheid veel te ruim, ontdekte RUG-onderzoeker Michelle Bruijn.
Door Thereza Langeler

Bruijn, die promoveert bij de Faculteit Rechtsgeleerdheid, onderzoekt besluiten op grond van de zogenaamde Wet Damocles: artikel 13b van de Opiumwet. Daarin staat dat een burgemeester een pand kan sluiten als er illegale drugshandel plaatsvindt.

‘Die wet is in het leven geroepen om alles wat géén coffeeshop is, de kop in te drukken’, legt Bruijn uit. ‘Aanvankelijk ging de bevoegdheid van de burgemeesters alleen over “lokalen”, maar toen zag je dat de illegale handel en de overlast zich verplaatsten naar woningen.’

Zo was het probleem nog niet opgelost. ‘Daarom geldt de Wet Damocles sinds 2008 ook voor woningen.’

Dertig procent onterecht

Voorwaarde voor zo’n woningsluiting en de uithuiszetting van de bewoners is een ‘indicatie van handel’. Dat betekent dat er meer dan vijf gram softdrugs, meer dan vijf hennepplanten of meer dan één gram harddrugs moet zijn gevonden. Maar in veel gevallen is dat helemaal niet zo, ontdekte Bruijn.

Ze nam 217 rechterlijke uitspraken over het sluiten van woningen onder de loep. In dertig procent van de zaken oordeelde de rechter dat de burgemeester zich onterecht op de Opiumwet had beroepen.

Het daadwerkelijke aantal onterechte uithuiszettingen zou best nog hoger kunnen liggen, want Bruijn merkt dat zowel burgemeesters als rechters steeds ruimer met de Wet Damocles omspringen.

Opgerekt

‘In het begin waren ze vrij voorzichtig’, zegt Bruijn. ‘Maar het is steeds meer opgerekt. Burgemeesters verzinnen allerlei slimme trucjes waardoor ze kunnen zeggen: Kijk, dit valt onder de Opiumwet. En rechters gaan er steeds meer in mee.’

Daardoor worden in sommige gevallen mensen uit hun huis gezet die zich wel aan de maximale hoeveelheid drugs of plantjes houden. Of families met kinderen, of mensen die om medicinale redenen cannabis gebruiken. ‘Ik hoorde gisteren nog een interview met een vrouw die kanker had, die ook haar huis uit moest.’

Er zou iets aan die wettekst moeten gebeuren, vindt Bruijn. ‘Ik zou zeggen: Of scherp ‘m zo aan dat hij duidelijker over illegale verkooppunten gaat, óf zet de drempel van de hoeveelheid er duidelijker in. En dan wil ik wel eens zien wat de Eerste en Tweede Kamer ervan vinden.’

09 April 2018 | 9-4-2018, 18:22