Studenten

‘In een premaster kun je niet verzaken’

Bikkelen vóór de master

Wie na een hbo-opleiding met een master wil beginnen aan de universiteit, moet eerst een premaster volgen van een jaar, waarin je vakken uit de bachelor volgt. Toegelaten worden is niet altijd eenvoudig. Het binnen een jaar halen ook niet.
Door Lyanne Levy / Illustratie René Lapoutre

Wat is een premaster?

Een premaster is een schakelprogramma van meestal 60 studiepunten voor studenten die een hbo-opleiding of een niet-verwante universitaire bachelor hebben afgerond. Pas als ze de premaster hebben afgerond, mogen ze aan de master beginnen.

Studenten moeten een hbo-diploma hebben en vaak een cijferlijst en motivatiebrief opsturen. Voor sommige premasters moet ook nog een toets worden gemaakt.

Hij werd flink gewaarschuwd, vertelt student Joren Tijmensen. Docenten van het hbo en de studieadviseur van de universiteit zeiden dat een premaster heel anders is dan een studie aan het hbo. ‘Je moet er echt voor gaan’, zegt Joren.

Hij is net klaar met de master environmental and infrastructure planning. Daarvoor deed hij de premaster technische planologie. ‘Het is geen bangmakerij, maar je wordt je er wel van bewust gemaakt. Je zet je van tevoren schrap.’

‘Het verschil tussen het hbo en de universiteit vond ik niet groot. De premaster sloot goed aan op mijn hbo-opleiding. De manier van studeren is anders, maar daar kon ik goed aan wennen omdat ik de stof al kon plaatsen.’

Verschillen

‘Er waren wel verschillen. Voordat ik aan de premaster begon, had ik nog nooit een wetenschappelijk artikel gelezen. Die worden op een andere manier geschreven dan de boeken die ik voor het hbo moest lezen.’

Op één tentamen na haalde hij alle vakken van de premaster in één keer. ‘Ik vond het een moeilijk vak, maar ik wist dat ik beter moest leren en dat het dan wel goed zou komen. Je hebt altijd maar twee kansen voor een tentamen. Dat was op het hbo ook al zo. Het heeft niet meer stress opgeleverd dan op het hbo of later in de master.’

Toen ik een vak niet haalde, sloegen de zenuwen behoorlijk toe

Naast zijn studie bleef hij tien uur per week werken. ‘Ik kon blijven werken bij het bedrijf waar ik mijn scriptie voor het hbo heb geschreven. Ik had een taak en kon zelf bepalen wanneer ik daaraan werkte. Veel kon ik vanuit huis doen. Pas in de master ben ik minder gaan werken, omdat ik het niet meer met studie kon combineren.’

Overlap met hbo

Het verschil tussen de premaster en master vond hij groter dan het verschil tussen het hbo en de premaster. ‘De premaster sloot goed aan bij mijn hbo-opleiding. De master was volledig in het Engels en veel stof was nieuw. De premaster was in het Nederlands en er was veel overlap met de vakken die ik op het hbo had gehad.’

Niet alle studenten die willen beginnen met een premaster worden meteen toegelaten. Het verschilt per premaster, maar het inleveren van een cijferlijst en motivatiebrief is bijna altijd verplicht. Voor sommige premasters moeten studenten ook nog op gesprek met een studieadviseur of docent en een toelatingstoets maken. Halen ze die niet, dan kunnen ze het een jaar later opnieuw proberen, of iets anders kiezen.

Sebastiaan Rodenhuis was na zijn hbo-opleiding op zoek naar verdieping en uitdaging en vond die op de universiteit. Maar hij kreeg er ook een portie stress bij die hem bijna te veel werd.

Druk is hoog

‘In een premaster kun je niet verzaken’, zegt hij. ‘Je hebt twee kansen. Als je de herkansing niet haalt, doe je er meteen een jaar langer over. Je kunt geen steken laten vallen. Je moet het halen. Er is geen andere optie. De druk is hoog.’

In september vorig jaar begon hij aan de premaster communicatie- en informatie wetenschappen nadat hij op het hbo journalistiek had gestudeerd. Nu doet hij de master communicatiekunde.

De stap van het hbo naar de universiteit was groot, zegt Sebastiaan. ‘Op het hbo deed ik een studie naast mijn normale leven. Tijdens de premaster stond studeren op de eerste plek. De tijd die ik in een vak stak, verschilde op het hbo. Bij de premaster moest ik aan alle vakken veel tijd besteden. In het begin had ik er ook moeite mee dat ik weinig instructies kreeg. Het wordt je niet meer zo aangereikt als op het hbo.’

Verzorgingstehuis

Naast zijn studie werkte hij drie avonden per week bij een callcenter en deed hij op zondag vrijwilligerswerk in een verzorgingstehuis. ‘Elke zondag breng ik cake rond in een verzorgingstehuis. Dat deed ik al vier jaar voor ik aan de premaster begon. Toen ik begon met de premaster heb ik het de eerste twee maanden nog elke week gedaan, maar het werd te druk. Ik had de zondag echt nodig om bij te komen.’

Het combineren van zijn studie en werk viel hem zwaar. ‘Minder werken was geen optie, maar het werd al snel te veel. Ik had veel college. Als ik klaar met college was, ging ik in een keer door naar mijn werk. Het waren lange dagen. Aan het einde van de dag was ik helemaal leeg. Ik had weinig vrije avonden en kon niet uitrusten.’

Ik ben wel doorgegaan; ik kon niet anders

Eén tentamen haalde hij niet in één keer. ‘Toen ik dat vak moest herkansen, sloegen de zenuwen wel toe. Ik had veel stress van de herkansing. Als ik die niet haalde, dan zou ik de premaster niet in een jaar halen. Ik studeerde al lang, dat wilde ik niet.’

Grenzen

Na twee maanden liep hij tegen zijn grenzen aan. ‘De druk werd te veel. Ik was moe, sliep slecht. Ik ben wel doorgegaan; ik kon niet anders.’ Hij besloot in plaats van elke zondag, om de week naar het verzorgingstehuis te gaan.

In september is Sebastiaan begonnen aan de master communicatiekunde. ‘Het verschil tussen de premaster en master vind ik ook groot. De premaster had meer theorie en veel huiswerk. Elke week waren er opdrachten die af moesten. De master is flexibeler en het is minder werk.’

‘Van tevoren hoorde ik alleen maar dat een premaster ontzettend druk en heel moeilijk is en dat veel mensen het niet halen. Als ik terugkijk was het wel te doen, maar was de druk die ik ervoer misschien nog wel hoger dan de werkelijke druk.’

English