Geloven we in de coronamaatregelen? Arie Dijkstra doet online onderzoek

Arie Dijkstra doet online onderzoek

Geloven we dat de coronamaatregelen werken?

Wat vinden mensen eigenlijk van de maatregelen tegen de verspreiding van het coronavirus? Geloven we dat ze werken? Gedragspsycholoog Arie Dijkstra zette razendsnel een online vragenlijst op.
6 april om 16:41 uur.
Laatst gewijzigd op 6 april 2020
om 20:24 uur.
april 6 at 16:41 PM.
Last modified on april 6, 2020
at 20:24 PM.


Christien Boomsma

Door Christien Boomsma

6 april om 16:41 uur.
Laatst gewijzigd op 6 april 2020
om 20:24 uur.
Christien Boomsma

By Christien Boomsma

april 6 at 16:41 PM.
Last modified on april 6, 2020
at 20:24 PM.
Christien Boomsma

Christien Boomsma

Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Volledig bio
Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Full bio

Arie Dijkstra hoort van alles om zich heen de laatste twee weken. ‘Die-en-die hield geen anderhalve meter, hoe kán dat nou?’ vragen mensen. Of: ‘Nou, ligt er iemand op de IC en wil de familie er per se bij. Snappen ze nou niet dat…’

De strikte regels die het kabinet heeft opgelegd staan of vallen met de manier waarop het grote publiek ze ervaart. ‘Heeft het zin?’ En een andere vraag, die daar nauw verband mee houdt: hoe erg denken mensen dat het is? ‘Als iets heel erg is, ben je bereid om flink te investeren’, legt Dijkstra uit.. ‘En dan denken mensen dat het zin heeft, omdat het om iets substantieels gaat.’  

Eigen inschatting

Dijkstra zet in op een korte, snelle meting. Is het zo dat mensen massaal denken dat een bepaalde maatregel niet werkt? Zijn de maatregelen duidelijk genoeg? En maakt het uit of je iets doet voor jezelf of voor anderen? ‘Afstand houden doe je immers ook voor jezelf. Maar in je elleboog niezen, of dat met die zakdoekjes, dat doe je voor anderen.’

Het is uniek dat de overheid zoveel gedragingen oplegt aan mensen, weet Dijkstra. Maar tegelijk zullen mensen hun eigen inschatting daarvan maken. ‘Mensen vinden het concept van bacteriën en virussen ingewikkeld. Ze zijn er aan de ene kant bang voor, maar aan de andere kant: ze zien niets, dus er is niets.’

Mensen zullen wat ze horen langs de meetlat van hun eigen kennis en ervaringen gaan leggen, weet hij. ‘En dat maakt dat er nog altijd mensen zijn die zich niet aan die regels houden. Hoewel ik het opvallend vind, hoe goed we het doen met zijn allen.’

Tipping point

Heel lang zal dat alleen niet meer duren, zegt Dijkstra. In de eerste tijd stellen mensen hun vertrouwen in de overheid en het RIVM. Maar dan zullen ze merken dat het kosten heeft. Dat je gedrag soms gênant is, dat je dingen jammer vindt en dat je moeite moet doen. 

‘Dan gaan ze opnieuw zoeken en denken: is het nu wel echt nodig? Als je elke dag naar de winkel moet en je hebt nog steeds geen corona en je ziet al die andere mensen, dan denk je: blijkbaar loopt het zo’n vaart niet. Mensen gaan hun eigen bewijs genereren.’

Dan kan er een tipping point komen, zegt Dijkstra, waarop de maatregelen niet meer zullen werken om het virus in te dammen. 

Dijkstra heeft minimaal driehonderd respondenten nodig, maar hoopt dat het er meer worden. Het is immers belangrijk dat er voldoende spreiding is tussen bijvoorbeeld hoog- en laagopgeleide respondenten, mannen en vrouwen, enzovoort.

En dan? De gedragspsycholoog verwacht dat hij er over twee of drie weken mee aan de slag kan. ‘Dan hoop ik het snel aan een Nederlands tijdschrift te kunnen aanbieden’, zegt hij. ‘En hopelijk kan ik de resultaten dan ook meteen met UKrant delen.’ 

Meedoen? Check de vragenlijst.

Al 43.000 reacties op onderzoek Lifelines

Al 43.000 reacties op onderzoek Lifelines

Al 43.000 deelnemers van Lifelines vulden de vragenlijsten in voor het onderzoek naar het coronavirus dat vorige week van start ging. Nog 87.000 te gaan.
6 april om 15:57 uur.
Laatst gewijzigd op 6 april 2020
om 16:51 uur.
april 6 at 15:57 PM.
Last modified on april 6, 2020
at 16:51 PM.


Christien Boomsma

Door Christien Boomsma

6 april om 15:57 uur.
Laatst gewijzigd op 6 april 2020
om 16:51 uur.
Christien Boomsma

By Christien Boomsma

april 6 at 15:57 PM.
Last modified on april 6, 2020
at 16:51 PM.
Christien Boomsma

Christien Boomsma

Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Volledig bio
Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Full bio

Geneticus Lude Franke, hoofdonderzoeker van het Lifelines-onderzoek naar corona, is tevreden. Hij hoopte al dat er een goede respons zou komen vanuit de deelnemers aan het Groningse Lifelines-onderzoek, maar zeker weten doe je het natuurlijk nooit. 

Hij stuurde in totaal 130.000 verzoeken rond per mail. ‘Ik hoop heel erg dat nog meer mensen de moeite willen nemen de vragenlijsten in te vullen’, zegt hij. ‘Iedereen heeft het natuurlijk razend druk momenteel. Maar hoe meer mensen het invullen, hoe waardevoller het onderzoek wordt.’

Meer respondenten zorgt voor minder bias: bijvoorbeeld dat meer mensen die zich niet goed voelen de vragen beantwoorden, omdat ze gemotiveerder zijn. Het zorgt ook dat het effect wordt opgeheven van het feit dat er minder mannen meedoen aan Lifelines dan vrouwen.

Genenprofiel

Met het onderzoek hoopt Franke te achterhalen of je genenprofiel misschien mede bepaalt hoe ziek je wordt van een coronabesmetting. Maar ook wil hij meer weten over de verspreiding van ‘corona-achtige’ klachten. Daarmee kan hij inschatten hoeveel mensen mogelijk al een besmetting achter de rug hebben, zonder dat ze het in de gaten hadden.

‘Al die informatie is zinvol’, benadrukt hij. ‘Ik denk heus niet dat we hier hét verschil gaan maken. Maar dergelijke informatie helpt het RIVM en de GGD om in te schatten in hoeverre het virus zich al heeft verspreid.’

De eerste resultaten hoopt hij al heel snel te hebben. Die zullen gaan over hoe mensen zich op dit moment voelen door de coronacrisis.

Wie wordt er ziek van corona?

Lude Franke zoekt het in de genen

Wie wordt er ziek van corona?

Waarom maakt het coronavirus sommige mensen doodziek en anderen niet? Geneticus Lude Franke denkt dat hun genen daar iets mee te maken hebben. Franke staat aan het hoofd van een groot onderzoek van Lifelines naar coronaverschijnselen dat deze week begint.
31 maart om 12:17 uur.
Laatst gewijzigd op 1 april 2020
om 10:16 uur.
maart 31 at 12:17 PM.
Last modified on april 1, 2020
at 10:16 AM.


Christien Boomsma

Door Christien Boomsma

31 maart om 12:17 uur.
Laatst gewijzigd op 1 april 2020
om 10:16 uur.
Christien Boomsma

By Christien Boomsma

maart 31 at 12:17 PM.
Last modified on april 1, 2020
at 10:16 AM.
Christien Boomsma

Christien Boomsma

Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Volledig bio
Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Full bio

Dat heb je snel gedaan! Meestal kost het toch wel wat meer tijd om een onderzoek op te zetten.

‘Ja, dat klopt. Wij lazen natuurlijk ook de berichten dat het virus sommige mensen heel erg ziek maakt en anderen nauwelijks. We vermoedden al dat de genetische component hierbij een belangrijke rol speel. En natuurlijk hebben wij via biobank Lifelines de genetische informatie van 135.000 mensen uit Noord-Nederland. Zo’n twee weken geleden kwam het idee om daar iets mee te gaan doen.

Toen zijn we gaan schakelen. Ik heb alles stilgezet en ik ben – met een groot team – alleen maar hiermee bezig geweest. Iedereen dacht ook meteen: dit is bij uitstek wat wij hier kunnen doen. We doen dat natuurlijk niet alleen.

We doen het in nauwe samenwerking met de RUG, Lifelines en de Aletta Jacobs School of Public Health. Het was flink aanpoten en veel afstemmen, maar nu kunnen we van start.’

De deelnemers van Lifelines wonen in Noord-Nederland, het deel van Nederland dat – gelukkig – nog niet zwaar getroffen is. Kun je zo’n onderzoek hier dan wel doen?

‘We gaan eerst kijken naar mensen die griepklachten hebben. Dus: heeft u klachten en wat zijn die? Dat zou natuurlijk gewoon griep kunnen zijn, maar ook een corona-infectie.

Vervolgens gaan we kijken naar plekken in het DNA die klachten kunnen verklaren. En als je die plekken eenmaal hebt gevonden, dan heb je mensen nodig die een bewezen corona-infectie hebben. We gaan dan kijken of we het effect van die grote groep ook kunnen terugvinden bij de veel kleinere groep van bewezen coronapatiënten.

Ik heb alles stilgezet en ik ben met een groot team alleen maar hiermee bezig geweest

Doordat we zo’n tweetrapsraket gebruiken, hoef je maar een beperkt aantal bewezen Covid19-positieve mensen te bestuderen en heb je toch nog genoeg statistische slagkracht.’

Hebben jullie al enig idee waar je die genetische afwijking moet zoeken?

‘Er is een plek op chromosoom 6 waarvan we weten dat die veel immuunziektes veroorzaakt. We vermoeden dat patiënten die zo’n heftige afweerreactie hebben, daar wel eens een afwijking zouden kunnen hebben. Dus het HLA-gebied op chromosoom 6 en het KIR-gebied op chromosoom 19. Maar we moeten natuurlijk eerst onze gegevens op orde hebben. Dan kunnen we pas gaan kijken.’

En dan moeten we zeker nog een of twee jaar wachten tot jullie het allemaal hebben uitgevogeld?

‘Nee! Juist niet. We wilden snel aan de slag, zodat we ook snel iets kunnen bijdragen. Zodra we de informatie van de vragenlijsten van deelnemers van Lifelines hebben, doen we de eerste analyses. Dat doen we bovendien niet alleen, maar samen met andere grote biobanken, zoals in Rotterdam en het Nederlands Tweelingen Register. Ik hoop echt dat het een kwestie is van weken dat we de eerste resultaten zullen zien.’

Kunnen ziekenhuizen dan patiënten testen op zo’n specifiek genenprofiel?

‘Nou… We zullen vermoedelijk heel snel iets vinden op het DNA, maar ik verwacht niet dat we op korte termijn een testje kunnen maken of voorkomen dat mensen ziek worden. Maar als we die plekken gevonden hebben, kunnen we wel kijken naar wat ze eigenlijk doen. Wat voor genen beïnvloeden ze, welke cellen? Welke biologische processen raken hierdoor verstoord?

We hebben geen idee waarom het immuunsysteem helemaal losgaat

Nu hebben we namelijk geen idee hoe het komt dat het immuunsysteem helemaal losgaat en de longen vol met vocht lopen. Maar als je dat eenmaal begrijpt, kun je de medicijnontwikkelaars voeden met kennis, zodat zij weten waar ze hun pijlen op moeten richten.’

Jullie willen ook onderzoek doen naar de verspreiding van het virus. Maar hoe gaat dat dan? Want ook hier geldt: hoe weet je nu wie werkelijk een coronapatiënt is?

‘Waar iedereen op zit te wachten is de zogeheten serologische test. Op dit moment bepaalt de Covid19-test of iemand de ziekte heeft, maar als ze genezen zijn, is het virus weg. Als je de antilichamen kunt opsporen die je beschermen tegen herinfectie, dan kun je vaststellen of iemand het eerder heeft gehad. En dan kun je ook in de populatie kijken en een veel nauwkeuriger schatting maken van hoe dodelijk het is.

Wat we daarom nu heel hard nodig hebben, is grote internationale funding om dit onderzoek meer body te geven. Nu betalen we het uit eigen zak: we kregen geld van de RUG, het UMCG en Lifelines.

Maar om op een later moment die serologische tests te gaan doen is meer nodig. En dát zou ons in staat stellen te begrijpen wat er nu eigenlijk is gebeurd. En de vragenlijsten uit dit onderzoek zullen heel waardevol zijn, als we precies kunnen zien wie het nu eigenlijk gehad heeft.’

Dat moet nu toch niet zo moeilijk zijn?

‘Dat zou je hopen, want dit is echt van nationaal belang. Eergister nog zat Harvardviroloog Jaap Goudsmit bij Buitenhof en zei: we moeten dit heel systematisch in kaart brengen met biobanken als de Rotterdamstudie en Lifelines. En hij wist niet dat we dit een dag later gingen aankondigen.

Wat we nu heel hard nodig hebben, is grote internationale funding om dit onderzoek meer body te geven

Kijk, dit biobankonderzoek is echt ongelofelijk belangrijk, maar het is lastig dat bij beleidsmakers helder te maken. En dit is het moment om duidelijk te maken dat dit soort onderzoek essentieel is om gezondheid beter te begrijpen.

Dit heeft economisch zulke kolossale effecten. Stop hier wat geld in! Hoogstwaarschijnlijk levert het beter inzicht en meer kennis op. En als meer overheden dat doen met hun biobanken, dan denk ik dat dit wel degelijk zal renderen.’

Tentamens zorgen nog altijd voor onzekerheid

Tentamens zorgen nog altijd voor onzekerheid

Bijna twee weken nadat de universiteit het fysieke onderwijs platlegde, is er nog steeds grote onzekerheid over de tentamens. Studenten overspoelen docenten met mails. Maar de docenten weten het ook niet.
25 maart om 11:41 uur.
Laatst gewijzigd op 25 maart 2020
om 15:21 uur.
maart 25 at 11:41 AM.
Last modified on maart 25, 2020
at 15:21 PM.


Christien Boomsma

Door Christien Boomsma

25 maart om 11:41 uur.
Laatst gewijzigd op 25 maart 2020
om 15:21 uur.
Christien Boomsma

By Christien Boomsma

maart 25 at 11:41 AM.
Last modified on maart 25, 2020
at 15:21 PM.
Christien Boomsma

Christien Boomsma

Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Volledig bio
Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Full bio

Sinds maandag is het mogelijk tentamens online af te nemen. Docenten kunnen kiezen voor mondelinge tentamens en presentaties via Blackboard Collaborate. Een andere optie is het online geschreven tentamen. Maar geen enkele optie is ideaal. ‘Voor tentamens gelden bepaalde regels en die zijn online moeilijker in te vullen’, zegt woordvoerder Gernant Deekens van de RUG. ‘Dat is aan de facultaire examencommissies en de faculteiten.’

Een tentamen moet immers voldoen aan de juiste eisen. Het moet de stof op een representatieve manier toetsen en de juiste leerdoelen beslaan, zoals opgedane kennis of analytische vermogen. Maar grote multiplechoicetentamens zijn een no-go, vervangende opdrachten vaak veel te arbeidsintensief om na te kijken. En hoe voorkom je dat studenten de antwoorden niet gewoon op het internet opzoeken?

Openboektentamens

‘Ik vermoed dat we veel openboektentamens zullen zien’, zegt hoogleraar Brigit Toebes van gezondheidsrecht. ‘Daar is bij ons in elk geval veel discussie over.’ Ze vermoedt dat het niet eens zo’n heel slechte oplossing is. ‘Uiteindelijk benadert het de praktijksituatie veel meer dan een gewoon tentamen. Wij zoeken tijdens ons werk immers ook heel veel op’, zegt ze.

Hoogleraar farmacie Eelko Hak is vooral heel veel heen en weer aan het mailen met de examencommissie, vertelt hij. ‘Het online collegegeven gaat wel goed, maar ik me zorgen over de tentamens. Doet de student het wel echt zelf? Hebben ze wel een goede laptop en internet om het te maken? En hoe stel ik de tentamenvragen zo dat het de leerdoelen goed toetst?’

Student pledge

Om fraude te voorkomen heeft de universiteit in elk geval een student pledge toegevoegd aan de online toetsomgeving. De student belooft hierin het tentamen zelfstandig te maken en alleen toegestane materialen te gebruiken. Daarnaast wordt hen op het hart gedrukt dat fraude of plagiaat zeer ernstig wordt genomen en zal worden doorgegeven aan de examencommissie.

Tenslotte krijgen docenten het advies steekproeven te doen, waarbij ze hun studenten via videoconferencing extra vragen stellen of extra uitleg vragen. 

Tentamens in juni

Maar intussen is er van herplanning van de tentamens zelf nog lang geen sprake. ‘We hebben daar nog niets over gehoord’, zegt docent bedrijfskunde Derk-Jan Heslinga. Hij volgde een webinar over online toetsen, maar duidelijkheid is er nog allerminst. 

Vandaar dat hij pleit voor het massaal uitstellen van de tentamens tot juni. ‘Wat mij betreft zou het het beste zijn om in juni en juli een lange tentamenperiode in te lassen van zes of zeven weken. Dan geef je docenten de kans zich goed voor te bereiden en het ESI de mogelijkheid om de online mogelijkheden goed uit te rollen. Een tentamen is immers geen kwestie van uitproberen. Dat moet in één keer goed.’

Ook twee eeuwen geleden ging de RUG vanwege ziekte dicht

De visbanken aan het Hoge der Aa, C.C.A. Last, Collectie Groninger Archieven

In 1826 sloot de uni ook vanwege een ziekte

RUG niet voor het eerst op slot

Het is niet de eerste keer dat de RUG haar deuren sluit vanwege een mysterieuze ziekte. Toen in 1826 de Groninger ziekte huishield in de stad, werden colleges zelfs maandenlang opgeschort, weet RUG-historicus Klaas van Berkel.
13 maart om 17:29 uur.
Laatst gewijzigd op 16 maart 2020
om 3:04 uur.
maart 13 at 17:29 PM.
Last modified on maart 16, 2020
at 3:04 AM.


Christien Boomsma

Door Christien Boomsma

13 maart om 17:29 uur.
Laatst gewijzigd op 16 maart 2020
om 3:04 uur.
Christien Boomsma

By Christien Boomsma

maart 13 at 17:29 PM.
Last modified on maart 16, 2020
at 3:04 AM.
Christien Boomsma

Christien Boomsma

Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Volledig bio
Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Full bio

Meer dan tien procent van de Groningers overleed in 1826 aan een mysterieuze ziekte die de boeken in zou gaan als de ‘Groninger ziekte’. ‘Er kon simpelweg geen college worden gegeven’, zegt Klaas van Berkel. ‘Studenten en docenten zaten zelf ook ziek thuis.’

Anderen waren in de weer met het bestrijden van de ziekte die ook wel ‘tussenpozende koortsen’ werd genoemd. Mensen lagen met hoge koorts in bed en er waren veel te weinig artsen beschikbaar.

Hoogleraar sterrenkunde Seerp Brouwer, ooit afgestudeerd als medicus, ging weer als arts aan de slag. Geneeskundestudenten schoten te hulp. En de hoogleraren Thomas á Thuessink en Bakker leidden een noodhospitaal dat was ingericht in het arsenaal, of ammunitiehuis, dat stond op de plek van het huidige Praedinius Gymnasium aan de Turfsingel.

Paniek

‘Er was paniek in de stad’, vertelt Van Berkel. ‘Niemand snapte wat er aan de hand was. En ook toen had je sociale mijding en angst.’

Lang is gedacht dat malaria de oorzaak was van de Groninger ziekte. Maar volgens recent onderzoek van Ulco Kooystra van het Documentatiecentrum Nederlandse Politieke Partijen, klopt dat niet. Kooystra werkt aan een boek over Sibrandus Stratingh, dezelfde die in 1835 als eerste een rijdend elektrisch ‘autootje’ bouwde, die twee maanden lang geveld was.

‘Ik vond malaria altijd al een vreemde verklaring’, zegt hij. ‘De ziekte was toen weliswaar endemisch, maar was hier vrij mild. Alleen de mensen die oud en zwak waren gingen eraan dood. Net als bij corona eigenlijk. Dus waarom zouden er ineens wel allemaal mensen aan dood gaan?’ 

‘Drekstoep’

Zijn verklaring is veel prozaïscher. ‘Ik denk dat het een mengeling was van tyfus, vlektyfus en andere “darmziekten”, veroorzaakt door een verontreiniging van het oppervlaktewater.’

Kort daarvoor was Groningen immers overgestapt op het ‘tonnenstelsel’ om ‘poep en fecaliën’ aan huis op te halen. De enorme hoeveelheden ontlasting moesten dan uitlekken op de ‘drekstoep’. Als alles wat droger was geworden, werd het vervolgens afgevoerd naar de Veenkoloniën als mest.

Die drekstoep was aan het begin van het Winschoterdiep aan de zuidoostkant van de stad, waar de Drentse Aa de stad binnenstroomde. ‘Maar het zat in een open bak, die overstroomde als het regende. En die lekkage verontreinigde het schone water dat de grachten instroomde.’ 

Grachtwater

Mensen dronken het grachtwater en poepten het weer uit, inclusief bacteriën. ‘Dat was het mechanisme.’ Niet voor niets werden vooral de arme wijken getroffen door de ziekte. De mensen die daar woonden hadden geen geld om bier of wijn te drinken.

De ziekte kwam uiteindelijk onder controle door gebruik van het toen hypermoderne chloor, waar ook Stratingh voor pleitte. ‘Chloor en chloorverbindingen waren toen net ontdekt. Men wist nog niet van bacteriën, maar vermoedde dat door de sterke geur de ziekteverwekkende miasma’s in de lucht werden gedood’, zegt Kooystra.

Chloor

Groningen was de allereerste stad die chloor gebruikte om een epidemie te bestrijden. ‘En mogelijk waren mensen er ook minder gevoelig voor’, vermoedt Kooystra.

Uiteindelijk kon de universiteit pas in december, vlak voor de kerstvakantie, de colleges hervatten. Maar van kalmpjes de draad weer oppakken was geen sprake.

‘Ze hebben de achterstand ingehaald door het jaar erop de vakanties te schrappen’, zegt Van Berkel. ‘Dat gebeurde overigens ook na de oorlog. Het onderwijs was in het laatste jaar van de oorlog de facto stil komen te liggen – al was de universiteit officieel nog open. Na de bevrijding hebben ze ook twee jaar studie in één gestopt.’

Promovendi protesteren met posteractie tegen ongelijkheid

Promovendi protesteren met posteractie tegen ongelijkheid

Protesterende studentpromovendi hangen de universiteit vanaf donderdag vol met posters. Met de ‘Now Hiring’-pamfletten willen ze aankomende promovendi wijzen op de ongelijke positie van de scholarship PhD’s.
5 maart om 11:16 uur.
Laatst gewijzigd op 5 maart 2020
om 12:53 uur.
maart 5 at 11:16 AM.
Last modified on maart 5, 2020
at 12:53 PM.


Christien Boomsma

Door Christien Boomsma

5 maart om 11:16 uur.
Laatst gewijzigd op 5 maart 2020
om 12:53 uur.
Christien Boomsma

By Christien Boomsma

maart 5 at 11:16 AM.
Last modified on maart 5, 2020
at 12:53 PM.
Christien Boomsma

Christien Boomsma

Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Volledig bio
Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Full bio

Ondanks hevige kritiek van huidige beurspromovendi en het Promovendi Netwerk Nederland (PNN) begon de RUG deze week met het werven van nieuwe beurspromovendi.

‘Dit leidt tot ontevredenheid en onrust onder de huidige beurspromovendi’, zegt Fieke Visser, één van de protesterende PhD’s. ‘Velen willen de toekomstige beurspromovendi behoeden voor zo’n soort contract.’

Vacaturetekst

De tekst op de posters lijkt op een reguliere vacaturetekst, maar wijst toekomstige promovendi op hun ongelijke positie. ‘Would you like to earn on average 20.000 to 30.000 less over your PhD-trajectory than your fellow employee PhD? Get the honoured title ‘student’ instead of staff? Be at risk of around 38% or higher to experience serious mental health issues? (…) Yes? Then the University of Groningen is looking for YOU!’

De PhD’s verwijzen met de campagne naar een soortgelijke actie van PhD’s aan de Universiteit van Amsterdam (UvA) uit 1998. Ook toen protesteerden beurspromovendi tegen hun ongelijke positie met een satirische wervingsflyer.

Rechtszaken

De protesten tegen wat toen het ‘bursalenstelsel’ werd genoemd, leidden tot een reeks van rechtszaken die de UvA in 2004 uiteindelijk verloor. De Hoge Raad oordeelde dat promovendi een arbeidsrelatie met de universiteit hadden en als zodanig betaald moesten worden.

Toch begon de RUG enkele jaren later opnieuw met beurspromovendi, wat leidde tot het huidige ‘experiment’ waarbij de minister de universiteit toestond PhD’s aan te nemen op een beurs.

Meer meldingen van incidenten tijdens introductie

Meer meldingen van incidenten tijdens introductie

Het aantal meldingen bij de Adviescommissie Introductietijden (ACI) is vorig jaar toegenomen. In totaal werd 49 keer melding gedaan van incidenten bij studentenverenigingen.
17 februari om 9:34 uur.
Laatst gewijzigd op 17 februari 2020
om 10:43 uur.
februari 17 at 9:34 AM.
Last modified on februari 17, 2020
at 10:43 AM.


Christien Boomsma

Door Christien Boomsma

17 februari om 9:34 uur.
Laatst gewijzigd op 17 februari 2020
om 10:43 uur.
Christien Boomsma

By Christien Boomsma

februari 17 at 9:34 AM.
Last modified on februari 17, 2020
at 10:43 AM.
Christien Boomsma

Christien Boomsma

Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Volledig bio
Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Full bio

Twintig incidenten vonden plaats tijdens de introductie. De meeste meldingen (36) waren bij de algemene studentenverenigingen. Maar ook bij studieverenigingen en sportverenigingen waren incidenten.

Hoewel er dus meer meldingen zijn gedaan, is de ACI daar blij mee. ‘Dit geeft aan dat de drempel om een incident te melden laag is’, schrijft commissie in haar jaarverslag. In 2018 werden 26 incidenten gemeld. De ACI noemde dat toen overigens ‘te hoog’.

Vechtpartijen

In enkele gevallen was er sprake van een ongeluk. Maar er kwamen ook vechtpartijen voor, waarbij soms aangifte werd gedaan bij de politie. ‘In alle gevallen is het de indruk van de ACI dat het betrokken bestuur van de organisatie na het voorval juist heeft gehandeld’, meldt de ACI.

Ook het aantal verenigingen dat een draaiboek voor de introductie voorlegt aan de ACI is opnieuw toegenomen. In totaal 67 organisaties deden dat, tegen 62 vorig jaar.

Dat blijkt overigens bepaald geen onzin. Slechts zestien clubs kregen meteen groen licht, terwijl 29 verenigingen terug moesten naar de tekentafel.

‘Schools’ moeten interdisciplinair onderzoek makkelijk maken

‘Schools’ moeten interdisciplinair onderzoek makkelijk maken

De RUG wil in de komende jaren interdisciplinaire ‘schools’ oprichten. Daarin gaan onderzoekers uit verschillende faculteiten samenwerken met bijvoorbeeld hogescholen, bedrijven en maatschappelijke organisaties op het gebied van actuele thema’s.
13 februari om 14:57 uur.
Laatst gewijzigd op 17 februari 2020
om 13:49 uur.
februari 13 at 14:57 PM.
Last modified on februari 17, 2020
at 13:49 PM.

Christien Boomsma

Door Christien Boomsma

13 februari om 14:57 uur.
Laatst gewijzigd op 17 februari 2020
om 13:49 uur.
Christien Boomsma

By Christien Boomsma

februari 13 at 14:57 PM.
Last modified on februari 17, 2020
at 13:49 PM.

De succesvolle Aletta Jacobs School of Public Health geldt als voorbeeld. Hierin werkt de RUG samen met het UMCG en de Hanzehogeschool in onderzoek, onderwijs en adviezen in healthy ageing.

Strategisch plan

De nieuwe scholen – een belangrijk onderdeel van het strategisch plan van de RUG – gaan zich bezighouden met energy transition and climate change, public health, technology and digital society en sustainable society. De activiteiten worden nadrukkelijk bepaald door wat maatschappelijke partijen aandragen. Ze blijven vijf jaar bestaan, waarna ze zo nodig worden vervangen nieuwe schools.

‘We bouwen hierin voort op dingen die we al hebben’, zei rector magnificus Cisca Wijmenga in de universiteitsraad. ‘Maar we realiseren ons dat we dit niet in een keer kunnen uitrollen. Bij elkaar brengen wat we hebben is niet zo ingewikkeld, maar het naar een niveau hoger tillen is wel spannend. Hoe dat moet is een discussie die in de komende tijd gevoerd moet worden.’

Interdisciplinair

Vooral het interdisciplinaire karakter is essentieel. Tot nu toe blijkt het moeilijk voor onderzoekers uit verschillende faculteiten of disciplines om samen te werken. De schools moeten dat vergemakkelijken. ‘Je kunt denken aan een gebouw, een innovation lab waar mensen kunnen samenkomen’, aldus bestuursvoorzitter Jouke de Vries.

De kosten van de schools worden voorlopig betaald uit de centrale beleidsruimte van de RUG. Dit betekent dat de faculteiten niet bang hoeven te zijn dat ze moeten snijden in hun huidige financiën.

Eindelijk! Een installateur voor de Feringa Building

Eindelijk! Een installateur voor de Feringa Building

De RUG heeft eindelijk een aannemer voor de technische infrastructuur in de Feringa Building. Woensdag tekent de universiteit een contract met De Groot-Lammerink Installatiecombinatie. Het bouwen kan dan bijna meteen beginnen.
12 februari om 11:16 uur.
Laatst gewijzigd op 13 februari 2020
om 13:57 uur.
februari 12 at 11:16 AM.
Last modified on februari 13, 2020
at 13:57 PM.


Christien Boomsma

Door Christien Boomsma

12 februari om 11:16 uur.
Laatst gewijzigd op 13 februari 2020
om 13:57 uur.
Christien Boomsma

By Christien Boomsma

februari 12 at 11:16 AM.
Last modified on februari 13, 2020
at 13:57 PM.
Christien Boomsma

Christien Boomsma

Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Volledig bio
Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Full bio

Het is nu bijna een jaar geleden dat de aanbesteding van de klus vastliep door tussenkomst van de rechter. Een consortium van drie bedrijven, UCE, was lang in de race. Maar de RUG vond de prijs van 90 miljoen euro te hoog en ging in zee met een derde partij die het voor tien miljoen minder wilde doen. UCE stapte daarop naar de rechter, die de RUG op de vingers tikte. De RUG had niet buiten de aanbesteding om mogen gaan.

De nieuwe aanbesteding is nu eindelijk rond: De Groot-Lammerink gaat alle installaties plaatsen die nodig zijn voor het klimaat, het water en de elektriciteitsvoorziening van het gebouw. De installateur blijft de eerste tien jaar verantwoordelijk voor het onderhoud.

Het oponthoud lijkt niet tot onoverkomelijke problemen te hebben geleid. Het is belangrijk dat bouw en inrichting op elkaar afgestemd worden, maar bouwbedrijf Ballast Nedam gaat pas rond deze tijd aan de slag met het ‘echte’ bouwen. Wel zijn er tot nu toe tweeduizend heipalen de grond in gegaan. 

Helemaal klaar is de RUG nog steeds niet. Want nu moet er nog iemand gevonden worden die de drie kilometer aan labtafels, 450 zuurkasten en dertig laserlabs kan plaatsen.

Het bouwen van het aardgasvrije Feringa Building – met een oppervlakte van 62.000 vierkante meter – verloopt met horten en stoten. Ook de aanbesteding van de bouw zelf werd in 2017 gestaakt omdat de aantrekkende economie de prijzen opdreef. Het duurde tot januari 2018 voor Ballast Nedam werd gecontracteerd. De bouw moet halverwege 2023 zijn afgerond. 

Nieuwe organisatie moet onderwijskwaliteit FSE redden

Nieuwe organisatie moet onderwijskwaliteit FSE redden

De inrichting van het onderwijs aan de bètafaculteit is een chaos. Een nieuwe organisatie moet dat oplossen. Maar de veranderingen zijn groot en worden wel heel snel ingevoerd, vindt de faculteitsraad.
11 februari om 14:19 uur.
Laatst gewijzigd op 12 februari 2020
om 9:02 uur.
februari 11 at 14:19 PM.
Last modified on februari 12, 2020
at 9:02 AM.

Christien Boomsma

Door Christien Boomsma

11 februari om 14:19 uur.
Laatst gewijzigd op 12 februari 2020
om 9:02 uur.
Christien Boomsma

By Christien Boomsma

februari 11 at 14:19 PM.
Last modified on februari 12, 2020
at 9:02 AM.

Het rapport van vorig jaar was niet mals. De kwaliteit van het onderwijs bij de Faculty of Science and Engineering was in gevaar. De werkdruk was torenhoog, het was onduidelijk wie er nou eigenlijk de baas was en hier en daar was de situatie zelfs ‘onwerkbaar’, stond in het rapport van een speciale commissie die de situatie onder de loep nam. Nu ligt er dan een plan dat daar verandering in moet brengen. Vorige week ging de faculteitsraad akkoord met de hoofdlijnen. 

Belangrijkste verandering is dat er straks één groot onderwijsinstituut komt – een samenvoeging van het huidige Education Support Centre (ESC), de undergraduate school (USSC) en een deel van de graduate school (GSSE), onder leiding van een onderwijsmanagementteam. Elk onderzoeksinstituut krijgt bovendien zijn eigen onderwijsdirecteur die zorgt voor de communicatie met de onderzoekers. 

Verder worden de 37 opleidingen binnen de faculteit in zes clusters ondergebracht. Dit moet ervoor zorgen dat de afstand die medewerkers uit de onderwijsorganisatie en die van de onderzoeksinstituten tot elkaar ervaren minder wordt. Een commissie van facultair onderwijsexperts gaat het faculteitsbestuur en het onderwijsmanagementteam adviseren. 

Overzichtelijker

‘Er moest iets veranderen’, zegt onderwijscoördinator Eva Teuling, die vanuit de faculteitsraad de operatie in de gaten houdt. ‘Het instellen van clusters en onderwijsdirecteuren wordt als een goede oplossing gezien. Het maakt alles wat kleiner en overzichtelijker.’ 

Een aparte graduate school gaat zich bezighouden met het PhD-programma en blijft buiten de onderwijsorganisatie staan. ‘Er zijn weinig raakvlakken tussen de masteropleidingen en de promotieopleiding’, staat in het plan. ‘Er is weinig reden om te denken dat dit zal veranderen.’ 

Hoewel Teuling in principe positief is over het plan, is ze kritisch over de haast waarmee het wordt ingevoerd. Al deze maand gaat een een implementatieteam aan de slag, zodat de organisatie al per september 2020 van start kan. ‘Veel mensen hadden het niet erg gevonden om het nog een jaar uit te stellen’, zegt ze. ‘Maar het bestuur wilde niet dat de staf nog een jaar in onzekerheid zou zitten over wat er ging gebeuren. Daar kun je van alles van vinden, maar oké.’

Werkdruk

Bovendien lost het plan een ander groot issue níet op: dat van de werkdruk. ‘Dat is een heel ander probleem’, vindt Teuling. ‘Mensen moeten nog altijd hetzelfde onderwijs in dezelfde tijd geven.’ Wel denkt ze dat de frustraties door onduidelijkheid in de organisatie kunnen verminderen.

Hoewel de faculteitsraad akkoord ging met de hoofdlijnen van het plan, kan er in de precieze uitvoering nog van alles veranderen. Zo wil het faculteitsbestuur onderzoeken of het mogelijk is om het aantal examencommissies terug te brengen. Er wordt gedacht aan één examencommissie per cluster, of zelfs één grote examencommissie met daaronder ‘kamers’ als vakinhoudelijke expertise vereist is. 

Daarover hield de raad zich nadrukkelijk op de vlakte. Als het faculteitsbestuur hier iets aan wil veranderen, moet het zich weer melden bij de de faculteitsraad. 

RUG gaat netwerk beter beschermen tegen hackers

Keuze voor tweestapsverificatie

RUG gaat netwerk beter beschermen tegen hackers

Simpel inloggen met een wachtwoord op je RUG-account is binnenkort verleden tijd. De RUG gaat over op tweestapsverificatie.
10 februari om 14:12 uur.
Laatst gewijzigd op 11 februari 2020
om 10:43 uur.
februari 10 at 14:12 PM.
Last modified on februari 11, 2020
at 10:43 AM.


Christien Boomsma

Door Christien Boomsma

10 februari om 14:12 uur.
Laatst gewijzigd op 11 februari 2020
om 10:43 uur.
Christien Boomsma

By Christien Boomsma

februari 10 at 14:12 PM.
Last modified on februari 11, 2020
at 10:43 AM.
Christien Boomsma

Christien Boomsma

Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Volledig bio
Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Full bio

Niet alleen de universiteit van Maastricht is geschrokken van de hack die in januari van dit jaar het hele universitaire netwerk platlegde. Ook andere universiteiten hebben haastig hun digitale systemen in kaart gebracht. Voor de RUG is dit aanleiding geweest om te besluiten tot tweestapsverificatie. 

‘De schade die je oploopt als je uit de lucht gaat, is te groot’, zei portefeuillehouder middelen Hans Biemans van het universiteitsbestuur tijdens de commissievergadering van de u-raad. ‘Dus als je wilt inloggen, krijg je straks ook nog een code op je mobiele telefoon.’

Extra kwetsbaar

De RUG wordt – net als andere grote universiteiten – voortdurend belaagd door hackers en phishing-mails. Tot nu toe is het altijd gelukt om grote aanvallen af te weren, maar nadat Maastricht twee ton losgeld aan hackers moest betalen is het universiteitsbestuur er niet meer gerust op dat dit zo blijft. ‘Als brede universiteit, met veel onderzoeksdata en langjarige onderzoeken, zijn ook wij extra kwetsbaar’, vreest Biemans.

De universiteit heeft ook uitgezocht of de RUG zich tegen een dergelijk scenario zou kunnen verzekeren. Op dit ogenblik gaat dat echter niet zomaar. Er moet dan in elk geval een audit komen, waarbij alle risico’s uitgebreid in kaart gebracht worden en zo mogelijk worden ondervangen.

 Het is nog niet duidelijk wanneer de extra beveiligingslaag wordt ingevoerd. Al eerder waren er plannen voor tweestapsverificatie, maar dat project werd op de lange baan geschoven. Daarvan kan nu geen sprake meer zijn. Biemans: ‘Hier is gewoon steun voor.’

Manifest beurspromovendi gaat naar Tweede Kamer

Lucille Mattijssen van het PNN (helemaal links) wil meer waardering voor promovendi. Rechts Fieke Visser, woordvoerder van de Groningse PhD-studenten.

Manifest beurspromovendi gaat naar Tweede Kamer

Groningse PhD’s en het Promovendi Netwerk Nederland hebben hun manifest dinsdag aan de Tweede Kamer aangeboden. Ze eisen stopzetting van het experiment met de beurspromovendi.
4 februari om 13:58 uur.
Laatst gewijzigd op 5 februari 2020
om 16:15 uur.
februari 4 at 13:58 PM.
Last modified on februari 5, 2020
at 16:15 PM.


Christien Boomsma

Door Christien Boomsma

4 februari om 13:58 uur.
Laatst gewijzigd op 5 februari 2020
om 16:15 uur.
Christien Boomsma

By Christien Boomsma

februari 4 at 13:58 PM.
Last modified on februari 5, 2020
at 16:15 PM.
Christien Boomsma

Christien Boomsma

Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Volledig bio
Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Full bio

Het manifest, dat inmiddels is getekend door 239 beurspromovendi, vrijwel alle PhD-councils en een groot aantal belangenorganisaties, werd in ontvangst genomen door de leden van de vaste kamercommissie voor onderwijs, cultuur en wetenschap.

‘Wij voelen ons helaas niet gehoord door het bestuur van onze universiteit’, stelt woordvoerder Fieke Visser, beurspromovendus bij ruimtelijke wetenschappen, in een verklaring. ‘Uit gesprekken is gebleken dat zij de problemen die in het manifest beschreven worden niet serieus nemen.’

Hoewel ze erkennen dat het doel van het experiment, het versterken van de kennissamenleving, nobel is, vinden ze dat de uitvoering te wensen overlaat. ‘Niemand, u niet, minister Van Engelshoven niet, en het bestuur van de RUG niet, kan bij het binnenstappen van onze werkplekken zien wie een promotiestudent en wie een werknemer-promovendus is. Dat ligt niet aan uw observatievermogen, dat ligt aan het feit dat promovendi, werknemer of student, hetzelfde werk verrichten’, zegt Visser. 

Verkeerd bezig

Ze eisen opnieuw stopzetting van het experiment, compensatie en de optie om hun promotiecontract om te zetten naar een regulier werknemerscontract. 

Visser en haar medestanders hopen dat de Tweede Kamer, die eerder voortzetting van het experiment afdwong, alsnog zal inzien dat het experiment gefaald heeft. ‘En dat het van belang is dat het zo snel mogelijk wordt stopgezet.’

De vijf Groningse beurspromovendi werden vergezeld door voorzitter Lucille Mattijssen van het PNN. ‘We hopen duidelijk te maken dat het echt ernstig is en het experiment beter niet voortgezet kan worden’, zegt Mattijssen. ‘Promovendi leveren een waardevolle bijdrage aan de productie van de universiteiten en dat moet gewaardeerd worden. Als je meer plaatsen wilt en dan maar de arbeidsvoorwaarden verslechtert, dan ben je verkeerd bezig. Dan wil je voor een dubbeltje op de eerste rang.’ 

Onder de aandacht

Visser was tevreden na de overhandiging. ‘We hadden niet het idee dat de standpunten van de Kamerleden meteen zouden veranderen, maar we hebben het wel weer even onder de aandacht gebracht.’

Groningse beurspromovendi publiceerden in december een manifest waarin ze onmiddellijke stopzetting eisten van het experiment dat promoveren op een beurs mogelijk maakt. Ze wezen erop dat er nauwelijks verschillen zijn met reguliere promovendi. Beurspromovendi krijgen echter een beurs van 1840 euro, bouwen geen pensioen op en missen ook allerlei secundaire arbeidsvoorwaarden.

UKrant publiceert woensdag een groot artikel over de protesten tegen het experiment met de beurspromovendi.

Ook filosofie stopt met beurspromovendi

Nog een faculteit gaat overstag

Ook filosofie stopt met beurspromovendi

Na rechten heeft nu ook de Faculteit Wijsbegeerte besloten om geen beurspromovendi meer aan te stellen. De faculteit vindt twee soorten promovendi ‘niet wenselijk’.
30 januari om 11:38 uur.
Laatst gewijzigd op 3 februari 2020
om 15:06 uur.
januari 30 at 11:38 AM.
Last modified on februari 3, 2020
at 15:06 PM.


Christien Boomsma

Door Christien Boomsma

30 januari om 11:38 uur.
Laatst gewijzigd op 3 februari 2020
om 15:06 uur.
Christien Boomsma

By Christien Boomsma

januari 30 at 11:38 AM.
Last modified on februari 3, 2020
at 15:06 PM.
Christien Boomsma

Christien Boomsma

Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Volledig bio
Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Full bio

Wijsbegeerte adverteert voor 2020 nog maar met twee posities voor PhD’s en niet met vier, zoals eerder. In beide gevallen gaat het om werknemerposities en niet om beurspromovendi.

‘Een bewuste beslissing’, licht directeur Han Thomas Adriaenssen van de Graduate School of Philosophy toe. ‘We vonden het niet langer wenselijk om een verschil in rechtspositie te hebben tussen onze promovendi.’

NWO-norm

Omdat onderzoeksfinancier NWO per definitie werknemersposities aanbiedt en die promovendi ‘er sowieso zijn’, heeft de faculteit besloten die norm te volgen. Dat betekende echter ook dat het aantal plaatsen omlaag moest. PhD’s met een werknemerstatus zijn duurder.

Van een onderzoek naar compensatie van de zittende beurspromovendi is bij filosofie geen sprake. ‘Dat is niet aan de orde.’

Er is al langere tijd kritiek op het landelijke experiment dat het mogelijk maakt om PhD’s in plaats van een salaris een beurs aan te bieden. De beurspromovendi hebben maandelijks honderden euro’s minder te besteden. Ook bouwen ze geen pensioen op, krijgen geen vakantiegeld of eindejaarstoeslag.

Manifest

Groningse promovendi publiceerden afgelopen december een manifest waarin ze onmiddellijke stopzetting van het experiment eisten. Het manifest is inmiddels meer dan 900 maal ondertekend. 236 handtekeningen zijn afkomstig van beurspromovendi.

Ondanks de kritiek besloot de RUG 650 beurspromovendi te werven in de komende jaren.

Vindicat organiseert muziekfestival voor studenten en Stadjers

Bands treden op in Mutua Fides

Vindicat organiseert festival voor studenten en Stadjers

Vindicat heeft de smaak te pakken. Na als podiumlocatie te hebben gefungeerd tijdens Eurosonic Noorderslag, komt de studentenvereniging nu met haar eigen Vindicat Music Festival.
27 januari om 15:37 uur.
Laatst gewijzigd op 27 januari 2020
om 16:12 uur.
januari 27 at 15:37 PM.
Last modified on januari 27, 2020
at 16:12 PM.


Christien Boomsma

Door Christien Boomsma

27 januari om 15:37 uur.
Laatst gewijzigd op 27 januari 2020
om 16:12 uur.
Christien Boomsma

By Christien Boomsma

januari 27 at 15:37 PM.
Last modified on januari 27, 2020
at 16:12 PM.
Christien Boomsma

Christien Boomsma

Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Volledig bio
Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Full bio

Mutua Fides gooit op 14 mei de deuren helemaal open. Overal in het gebouw treden bands en artiesten uit Groningen en omgeving op tijdens een eigen versie van Eurosonic Noorderslag (ESNS). Het festival moet studenten en Stadjers de kans geven om kennis te maken met de vereniging, in het kader van de ‘nieuwe openheid’ van Vindicat.

‘We vroegen ons af: hoe kunnen we nu echt meer open zijn’, vertelt rector Floris Hamann. ‘We organiseren wel meer evenementen, maar die zitten zo vol met onze eigen bezoekers, dat er geen ruimte meer is voor andere mensen.’

Tegelijk begon het jaarlijkse Vindicat Masters of Darts toernooi in MartiniPlaza sleets te worden. ‘We hadden eigenlijk alle grote namen al gehad en de aandacht dreef steeds verder af van het darten zelf. Bovendien begon MartiniPlaza steeds meer geld te vragen.’

Daarop ontstond het idee van het Vindicat Music Festival. Dat gaat gewoon binnen Mutua Fides zelf gebeuren. De prijzen moeten laag blijven. ‘Het liefst nul euro’, zegt Hamann, ‘Of hoogstens een bijdrage voor de beveiliging. Maar zeker niet meer dan tien euro.’

Geen nieuwe beurspromovendi bij rechten

‘Verschillen zijn betrekkelijk’

Geen nieuwe beurspromovendi bij rechten

De rechtenfaculteit gaat in 2020 geen nieuwe promotiestudenten aanstellen. Het verschil met werknemerpromovendi is te klein. Voor huidige beurspromovendi wordt gekeken naar eventuele compensatie.
Door Christien Boomsma en René Hoogschagen
27 januari om 13:07 uur.
Laatst gewijzigd op 5 februari 2020
om 12:36 uur.
januari 27 at 13:07 PM.
Last modified on februari 5, 2020
at 12:36 PM.

Voor het komende jaar betaalt de faculteit werknemerpromotieplaatsen uit eigen zak. Daarnaast wil de faculteit wel via het beursexperiment vijf promotieplekken bieden voor mensen met een sandwich- of top-upbeurs. Dat zijn plaatsen voor promovendi met een beurs uit het buitenland die door de RUG wordt aangevuld, of voor mensen die een deel van hun promotie aan een andere universiteit doorbrengen.

Discussie

De discussie over het verschil tussen beurspromovendi en reguliere promovendi kwam in december op scherp te staan toen een groep beurspromovendi in een manifest gelijke behandeling eiste. De initiatiefnemers stelden dat er nauwelijks verschil is tussen beide groepen en dat het verschil in beloning daarom niet gerechtvaardigd is. 

Het faculteitsbestuur van rechten en de Graduate School of Law ging daarop met de promovendi in gesprek. ‘Alle deelnemers zijn het erover eens dat de verschillen in de praktijk betrekkelijk zijn’, schrijft het faculteitsbestuur nu. ‘De mate van keuzevrijheid verschilt niet of nauwelijks, ondanks het ontbreken van een formele hiërarchie is de relatie promotor/promovendus te kenschetsen als een ‘meester/gezel’-relatie en dus materieel hiërarchisch.’

Natuurlijke druk

Daardoor ontstaat een ‘natuurlijke druk’ op de promovendi en is niet uit te sluiten dat er ‘in incidentele gevallen duidelijk te veel onderwijs wordt gegeven’. Bovendien: studentpromovendi willen juist graag lesgeven, om zo meer ervaring op te doen en meer kans te hebben op de arbeidsmarkt. 

Tot slot bleek ook dat studentpromovendi anders bejegend worden. ‘Dat is buitengewoon vervelend. Je moet geen grappen willen over bursalen die ‘maar’ student zijn’, zegt directeur Pauline Westerman van de Groningen Graduate School of Law.

Het faculteitsbestuur wil daarom nadenken over het bijstellen van het huidige systeem ‘rekening houdend met de fiscale (on)mogelijkheden, gelijkheid tussen promotiestudenten’ en het beleid van de RUG. 

Gaspedaal

Vicedecaan Jan Jans: ‘Wij verkeren in de gelukkige omstandigheid om de voet van het gaspedaal te halen. We willen hier iets langer over nadenken. We willen graag dat jonge, talentvolle onderzoekers zich hier kunnen ontwikkelen tot goede docenten en medewerkers. Dan is het belangrijk om aan de onderkant voor broodnodige vernieuwing te zorgen.’

Jans benadrukt dat hij ook naar bestaande gevallen gaat kijken. ‘Hoe hun werkzame leven aantrekkelijker kan worden en hoe we daar eventueel aan tegemoet kunnen komen.’ Westerman wil daarbij duidelijker maken dat onderwijs geven voor studentpromovendi vrijwillig is. ‘Daar ga ik scherper op letten.’

Signaal

Rolf Hoving, van de personeelsgeleding in de faculteitsraad, is blij. Wat hem betreft mag er nog wel een schepje bovenop. ‘Je zou eigenlijk moeten zeggen: we doen hier nooit meer aan mee, dit moeten we niet willen.’

Faculteitsraadvoorzitter Michiel Duchateau: ‘Mijn signaal naar het college van bestuur zou zijn: dat het in bepaalde posities misschien heel goed werkt, maar dat het in onze faculteit anders ligt.’

Martha Buit, een van de initiatiefnemers van het manifest en promovendus bij de rechtenfaculteit, is blij dat haar faculteitsbestuur zelf op onderzoek is gegaan en niet blind heeft vertrouwd op de visie van de overkoepelende Graduate School. ‘Ik hoop ook echt dat dit een spillover-effect heeft op andere faculteitsbesturen.’

Dit bericht is na publicatie aangepast. Ter verduidelijking is de alinea waarin wordt uitgelegd welke beurspromotieplaatsen precies behouden worden, hoger in het artikel geplaatst.

Beurspromovendi: ‘UMCG mocht eis niet afschuiven’

Beurspromovendi: ‘UMCG mocht eis niet afschuiven’

De MD/PhD’s van het UMCG zijn naar de rechter gestapt. Ze geloven dat het UMCG hun eis om net zo behandeld te worden als werknemerpromovendi niet had mogen doorschuiven naar de RUG.
21 januari om 16:04 uur.
Laatst gewijzigd op 22 januari 2020
om 9:34 uur.
januari 21 at 16:04 PM.
Last modified on januari 22, 2020
at 9:34 AM.


Christien Boomsma

Door Christien Boomsma

21 januari om 16:04 uur.
Laatst gewijzigd op 22 januari 2020
om 9:34 uur.
Christien Boomsma

By Christien Boomsma

januari 21 at 16:04 PM.
Last modified on januari 22, 2020
at 9:34 AM.
Christien Boomsma

Christien Boomsma

Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Volledig bio
Achtergrondcoördinator en wetenschapsredacteur
Full bio

Een groep van 58 MD/PhD’s – promovendi die in een speciaal programma zowel promoveren als de opleiding tot arts afronden – vroeg in januari 2019 al om evenveel salaris als werknemerpromovendi. Nadat hun eis was afgewezen en de promovendi in beroep waren gegaan, wachtte het UMCG tot december met een reactie. Toen stelde de organisatie dat ze nooit bevoegd was geweest om op de eis te reageren. De promovendi moesten bij de RUG zijn.

Maar daar nemen de beurspromovendi geen genoegen mee. ‘Wij hebben aanwijzingen dat het UMCG wel degelijk bevoegd is om rechtspositionele afspraken te maken met MD/PhD’s’, zegt advocaat Dino Jongsma hierover. Hij diende het beroep vorige donderdag in bij de Rechtbank Noord-Nederland.

Het kan nog even duren voor er een uitspraak komt. ‘Ik heb gevraagd om een versnelde behandeling’, zegt Jongsma. ‘Ik hoop dat de rechtbank hierin mee gaat. Er zal ook een inhoudelijke hoorzitting zijn.’ 

Ondertussen wachten de promovendi ook nog altijd op een reactie van de RUG. 

Beroep in plagiaatzaak Van Liempt

Ad van Liempt tijdens een lezing in Kamp Westerbork

‘Vrijbrief om ongestoord te plagiëren’

Beroep in plagiaatzaak Van Liempt

Journalist Bart Droog, die Ad van Liempt beschuldigt van plagiaat, gaat in beroep tegen de uitspraak van de Commissie Wetenschappelijke Integriteit (CWI) van de RUG. De uitspraak van de CWI is volgens hem een vrijbrief voor iedereen op de RUG ‘om ongestraft te plagiëren’.
7 januari om 20:16 uur.
Laatst gewijzigd op 8 januari 2020
om 12:16 uur.
januari 7 at 20:16 PM.
Last modified on januari 8, 2020
at 12:16 PM.

Christien Boomsma

Door Christien Boomsma

7 januari om 20:16 uur.
Laatst gewijzigd op 8 januari 2020
om 12:16 uur.
Christien Boomsma

By Christien Boomsma

januari 7 at 20:16 PM.
Last modified on januari 8, 2020
at 12:16 PM.

Volgens Bart Droog plagieerde Ad van Liempt door grote delen te parafraseren uit het werk van eerdere historici die schreven over commandant Albert Konrad Gemmeker van Kamp Westerbork, zoals Lotte Bergen en Frank van Riet. Hij zou daarbij niet of onvoldoende aan bronvermelding hebben gedaan. Ook zou Van Liempt ontdekkingen hebben geclaimd die allang bekend waren.

Dat promotoren, een leescommissie en een promotiecommissie het proefschrift hadden gelezen en goedgekeurd, stelt Droog niet gerust. ‘Het is maar de vraag of ze het hebben gelezen’, zegt hij, verwijzend naar Duits onderzoek waaruit zou blijken dat promotiecommissies hen voorgelegde proefschriften vaak onvoldoende bestuderen.

‘Vrijbrief’

Ook de uitspraak van het CWI is voor hem niet voldoende. Hij noemt die ‘een vrijbrief voor alle wetenschappers, studenten en promovendi van deze universiteit om ongestoord en ongestraft te plagiëren of zich aan andere vormen van wetenschapsfraude te buiten te gaan’.

Hij acht een beroep bovendien ‘kansrijk’, omdat het proefschrift niet zou voldoen aan de regels voor bronvermelding die de RUG zelf heeft opgesteld.

Slordigheden

De CWI van de RUG stelde eind december na bijna een half jaar onderzoek dat er geen sprake is van plagiaat in het proefschrift van Van Liempt. Wel was er op verschillende plaatsen sprake van slordigheden.

Daarbij ging het om foutief gespelde namen, of het al te losjes parafraseren van bronnen. Ook waren er diverse plekken waar hij meer en zorgvuldiger had kunnen verwijzen naar gebruikte bronnen.

Het college van bestuur van de RUG nam de conclusie van het CWI over. Droog wendt zich nu tot het Landelijk Orgaan Wetenschappelijke Integriteit van universiteitenvereniging VSNU.

Droog heeft – evenals de andere betrokkenen – geheimhoudingsplicht tot ook deze procedure is afgerond. Er is een crowdfundingsactie gestart om zijn gederfde inkomsten door de zaak – hij mag immers niets publiceren over de affaire – te compenseren.