Etniciteit op school: ‘Benadruk gedeelde interesses’

Etniciteit op school: ‘Benadruk gedeelde interesses’

Als klasgenoten verschillende culturele achtergronden hebben, zorgt dat niet per se voor meer agressie. Maar een gedeelde etniciteit zorgt wel voor hechtere vriendschappen, zegt socioloog Marianne Hooijsma.
11 februari om 17:06 uur.
Laatst gewijzigd op 11 februari 2020
om 18:06 uur.
februari 11 at 17:06 PM.
Last modified on februari 11, 2020
at 18:06 PM.


Anna Koslerova

Door Anna Koslerova

11 februari om 17:06 uur.
Laatst gewijzigd op 11 februari 2020
om 18:06 uur.
Anna Koslerova

By Anna Koslerova

februari 11 at 17:06 PM.
Last modified on februari 11, 2020
at 18:06 PM.
Anna Koslerova

Anna Koslerova

Studentredacteur
Volledig bio
Student editor
Full bio

Hooijsma onderzocht voor haar PhD lagere en middelbare scholen met meer dan duizend leerlingen. ‘Wat we gemeen hebben is belangrijker dan wat ons verdeelt’, ontdekte ze. ‘Dus zouden leraren de nadruk moeten leggen op de gedeelde interesses van kinderen, in plaats van op hun etnische achtergrond.’  

Kinderen zijn selectief bij het kiezen van hun vrienden, maar leggen minder nadruk op negatieve relaties dan op positieve. Ze hebben dus een voorkeur voor mensen die op hen lijken, maar wie anders is wordt niet automatisch een vijand. ‘Ze trekken zich gewoon wat minder van hen aan’, zegt Hooijsma.

Dit strookt niet met de geaccepteerde ideeën uit de sociale psychologie over ons verlangen naar een positieve groepsidentiteit. We willen dat ons voetbalteam het beste is en dat onze klas het populairst is, en een van de manieren om ‘onze groep’ er gunstig uit te laten springen is door te doen alsof anderen minder zijn dan wij.  

Die neiging om anderen neer te sabelen was in Nederlandse schoolklassen echter niet zichtbaar met betrekking tot etniciteit, zegt Hooijsma. Hoewel kinderen liever omgingen met leeftijdsgenoten die dezelfde culturele achtergrond hadden, wezen ze degenen met een andere etniciteit niet af. 

Vooroordelen opzij zetten

Gedeelde interesses, zoals hobby’s en muziek, spelen een belangrijke rol in het kiezen van vrienden, maar nabijheid is ook van belang. Als kinderen in dezelfde klas zitten zijn ze niet méér geneigd om klasgenoten te verdedigen die dezelfde etniciteit hebben, ontdekte Hooijsma, terwijl dat wel het geval is bij kinderen met gedeelde wortels in verschillende klassen.  

Wat kunnen leraren doen om leerlingen te helpen hun vooroordelen jegens klasgenootjes opzij te zetten? Volgens Hooijsma moeten ze proberen een groep te vormen en zouden ze de leerlingen moeten aanmoedigen om hechte vriendschappen met elkaar te vormen. Dat kan door ze bijvoorbeeld samen aan een opdracht te laten werken of door ze te laten onderzoeken wat ze gemeen hebben.

‘We weten dat vriendschappen gevormd worden op basis van een gedeelde identiteit’, zegt Hooijsma. ‘Of dat een gedeelde liefde voor bepaald eten is of een gezamenlijke culturele achtergrond, hangt vooral af van de manieren waarop we deze kinderen aanmoedigen met elkaar om te gaan.’

Yue gaat twee weken in quarantaine om coronavirus

Yue na aankomst in Groningen: ‘Ik durfde niet met andere mensen in contact te komen, omdat ik vanuit China kwam.’

Yue gaat twee weken in quarantaine om coronavirus

De Chinese promovenda Yue heeft besloten om vrijwillig twee weken in quarantaine te blijven vanwege de corona-uitbraak. Ze is zaterdag in Groningen aangekomen vanuit de provincie Shandong.
4 februari om 17:29 uur.
Laatst gewijzigd op 5 februari 2020
om 12:53 uur.
februari 4 at 17:29 PM.
Last modified on februari 5, 2020
at 12:53 PM.


Anna Koslerova

Door Anna Koslerova

4 februari om 17:29 uur.
Laatst gewijzigd op 5 februari 2020
om 12:53 uur.
Anna Koslerova

By Anna Koslerova

februari 4 at 17:29 PM.
Last modified on februari 5, 2020
at 12:53 PM.
Anna Koslerova

Anna Koslerova

Studentredacteur
Volledig bio
Student editor
Full bio

Vrienden brengen Yue eten, dus ze hoeft alleen maar haar huis uit om ’s ochtends vroeg het vuilnis weg te gooien. ‘Dit is de beste oplossing voor iedereen’, zegt ze. Ze heeft alles uitvoerig overlegd met haar nieuwe huisgenoot in Groningen.

Ze hebben samen besloten dat Yue in haar eentje in hun huis zal wonen, terwijl haar huisgenoot tijdelijk een Airbnb huurt. Over twee weken, de incubatietijd van het coronavirus, komt de huisgenoot weer terug.

Dagelijks leven 

In haar woonplaats Dikou, een dorpje 750 kilometer ten noorden van Wuhan, merkte Yue ook al de gevolgen van het coronavirus. De plaatselijke autoriteiten besloten aan het begin van de uitbraak om het dorp af te sluiten, dus ze kon niet meer naar vrienden en familie toe.

Dit was vooral vervelend tijdens het Chinese Nieuwjaar van vorige week. ‘Normaliter gaan we dan op bezoek bij vrienden en familie, maar dit jaar zat iedereen op z’n telefoon’, legt ze uit. Yue kon daarom ook geen afscheid nemen van haar zieke oma, die in een ander dorpje woont, voordat ze naar Groningen vertrok.

Paniek

Yue heeft met eigen ogen gezien hoe snel paniek kan uitbreken. Voordat ze vertrok kregen vier mensen in de nabijgelegen stad Liaocheng het coronavirus. ‘Gelukkig was dat in een ander district’, zegt ze.

Maar toen de regering de wegen rond haar dorp blokkeerde, begonnen mensen zich zorgen te maken. ‘Ze dachten dat het virus niet zoveel voorstelde, totdat ze ineens niet meer weg konden’, zegt Yue. ‘Toen raakten ze in paniek.’ De winkels waren nog open, maar niemand durfde naar buiten om boodschappen te doen.

Zelf maakte ze zich steeds meer zorgen om haar reis naar Groningen, haar nieuwe thuis voor de komende vier jaar. Ze wist niet of ze het vliegveld van Beijing, 450 kilometer ten noorden van haar dorp, wel zou halen. En of ze überhaupt wel op het vliegtuig kon stappen.

Temperatuurcontrole

De plaatselijke instanties lieten mensen vertrekken, mits hun reden goed genoeg was. Haar nieuwe baan in het buitenland betekende dat Yue uiteindelijk weg mocht. Op weg naar het vliegveld stond ze vaak in de file; de overheid controleerde eens in de zo veel tijd de temperatuur van de automobilisten.

Haar temperatuur werd drie keer gecontroleerd voordat ze bij het vliegveld aankwam. Er volgde nog een check na aankomst, tijdens de veiligheidscontrole op het vliegveld. ‘Alle passagiers in het vliegtuig droegen maskers, ook de kinderen. Ze deded ze alleen af om te eten’, zegt Yue.

Kiplekker

Vier dagen na haar aankomst in Groningen voelt Yue zich kiplekker. Toch vindt ze haar besluit om twee weken thuis te blijven nog altijd een goed idee. ‘Ik was bang om contact te maken met mensen omdat ik net uit China kwam.’ Op deze manier weten zij en anderen dat er niets aan de hand is.

De komende twee weken blijft Yue thuis. Ze gaat zich voorbereiden op haar PhD, boeken lezen, en online op zoek naar tips over wat er allemaal te doen valt in haar nieuwe stad.

De RUG volgt voor reizen van en naar China het advies van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM): Reis alleen naar China als dit echt noodzakelijk is, voor de provincie Hubei (en dus de stad Wuhan) geldt code rood.